Уул уурхайн сургууль

Геодези, маркшейдерийн профессорын баг

Геодези, маркшейдерийн профессорын баг

ÌÓÈÑ-ä ãåîäåçèéí ñàëáàðûã øèíýýð íýýñýíòýé õîëáîãäóóëàí, ðåêòîðûí 1980 îíû 1-ð ñàðûí 4-íèé ºäðèéí 5 òîîò òóøààëààð 1980 îíû 1-ð ñàðûí 1-íèé ºäðººñ ÃÓÓÔ-èéí õàðúÿàíä Ãåîäåçèéí òýíõèì áàéãóóëàãäсан.
                1980.9.1-íýýñ Ãåîäåçèéí èíæåíåð ìýðãýæëýýð 25 îþóòàí ýëñ¿¿ëæ äîòîîääîî ìýðãýæèëòýí áýëòãýõ ñóðãàëò ÿâóóëæ ýõýëñýí.
                Ýõ îðíû õýðýãöýý øààðäëàãààð ººðèéí ñóðãàëòûí ìàòåðèàëëàã áààç áîëîí ñóðãàëòûí àæëûí òóðøëàãàäàà òóëãóóðëàí 1991 îíîîñ Óóë óóðõàéí ìàðêøåéäåðèéí ñàëáàðûã íýýñýí. 1993 îíä ìàðêøåéäåðèéí ìýðãýæëýýð àíõ 7 îþóòàí òºãñãºâ.
                1997-1998 îíû õè÷ýýëèéí æèëýýñ “Ñàíñðûí ãåîäåçè”, “Ýäýëáýð ãàçðûí êàäàñòð- ãàçàð çîõèîí áàéãóóëàëò”-ûí ìýðãýæëýýð ìýðãýæèëòýí áýëäýæ ýõýëñýí.
                1991îíîîñ Ãåîäåçè, ìàðêøåéäåðûí íýðòýé áîëñîí òýíõèì á¿òýöèéí ººð÷ëºëòººð 2001-2002 îíû õè÷ýýëèéí æèëýýñ “Ãåîìàòèêèéí ïðîôåññîðûí áàã”, “Ìàðêøåéäåðûí ïðîôåññîðûí áàã” ãýñýí õî¸ð áàã áîëæ 2006 îíû 1 ä¿ãýýð ñàðûí 1-íèé ºäðººñ “Ãåîäåçè, ìàðêøåéäåðûí ïðîôåññîðûí áàã” áîëæ íýãäсэн.
                1980 îíîîñ õîéøèõ õóãàöààíä À.Äàìäèíñ¿ðýí, À.Äîðæãîòîâ, Á.Öýðýíáàëæèð, Ä.Ã¿í÷èíñ¿ðýí, Ï.×èìãýý, Ä.Äîíäîâ, íàð òýíõиìèéí ýðõëýã÷, áàãèéí òýðã¿¿ëýõ ïðîôåññîðîîð òóñ òóñ àæèëëàæ áàéâ.
   2002-2003 оны хичээлийн жилээс ШУТИС нь профессорын багийн системд шилжсэнээр геодези-маркшейдерийн тэнхим нь геоматикийн ба маркшейдерийн профессорын багууд болон ажиллаж байгаад тус сургуульд бvтцийн єєрчлєлт хийснээр 2006 оны 1 дvгээр сарын 1-ний єдрєєс эхлэн “Геодези, маркшейдерын профессорын баг” болон нэгдэн ажиллаж байна.

Профессорын багийн бvрэлдэхvvн.

2006 оноос ãåîäåçè, ìàðêøåéäåðûí ïðîôåññîðûí áàãèéí òýðã¿¿ëýõ ïðîôåññîðîîð äîêòîð (Ph) Ä.Îþóíöýöýã àæèëëàæ áàéãàà áà áàãèéí á¿ðýëäýõ¿¿íä äîêòîð (Ph), äýä ïðîôåññîð À.Äàìäèíñ¿ðýí, äîêòîð (Ph), äýä ïðîôåññîð Ä.Äîíäîâ, äîêòîð (Ph), äýä ïðîôåññîð Æ.Àëòàíöýöýã, àõëàõ áàãø ×.Àëòàíöýöýã, Í.Áÿìáàíàðàí, áàãø Á.Ãàíòóëãà, ß.Ýíõçóë, Á.Áîëîðìàà, Г.ªëçèéñàéõàí, С.Үржинханд, Ä.Óíäàðìàà, Ò.Äýëãýðìàà ñóðãàëòûí ìàñòåðààð Ñ.Æàðãàëìàà, Ì.Òîãòîõáàÿð íàð àæèëëàæ áàéíà.

Сургалт.

ªíãºðñºí õóãàöààíä 1985 îíä Ãåîäåçèéí ìýðãýæëýýð àíõ 21 èíæåíåð áýëòãýñýíýýñ õîéø ýíý ìýðãýæëýýð 250, маркшейдеðèéí ìýðãýæëýýð 181, Сàíñðûí ãåîäåçèéí ìýðãýæëýýð 77, Эäýëáýð ãàçðûí êàäàñòð-газар зохион байгуулалтын ìýðãýæëýýð 203, á¿ãä 716 áàêàëàâðûí çýðýãòýé èíæåíåðèéã, øàòàëñàí ñóðãàëòààð äîêòîðàíòóðûã 4, ìàãèñòðàíòóðûã 51 õ¿í òóñ òóñ òºãñ÷ýý.
2008-2009 îíû õè÷ýýëèéí æèëèéí áàéäëààð Ãåîäåçè, мàðêøåéäåðèéí ñàëáàðò 732 îþóòàí ñóðàëöàæ áàéíà.
Єнєєдєр манай салбарт геодези, сансрын геодези-астрономи, уул уурхайн маркшейдер, эдэлбэр газрын кадастр-газар зохион байгуулал-тын мэргэжлээр нийт 732 оюутан шаталсан сургалтанд хамрагдан амжилттай суралцаж байна. Тvvнчлэн барилга, геологи, уул уурхайн ашиглалтын техноло-гийн мэргэжлийн ангиудад геодези, барилгын геодези, байрзvйн vндэстэй геодези хичээлvvдийг ордог. Оюутны vйлдвэрлэлийн дадлагыг Горхийн полигон, “Эрдэнэт”-ийн УБV, “Бор-Єндєр”-ийн УБV, Газрын харилцаа, геодези, зурагзvйн газар, нийслэл, дvvргийн газрын албад болон геодезийн компаниуд дээр явуулж байна. Сvvлийн жилvvдэд манай хамт олон тоон зураглал, газарзvйн мэдээллийн системд хэрэглэгддэг программ хангамжуудыг сургалтанд єргєн хэрэглэх болсноос гадна “Багануур” ХК, “Бор-Єндєр” ХК, ИНЕГ-ын “Мэдээлэл хангалтын алба”-уудын ИТА-д AutoCAD, ArcView, ArcGIS-ийн сургалтуудыг vе шаттайгаар явуулж байна.

Ном, сурах бичиг, гарын авлага.

Сургалтанд багийн эрдэмтэн багш нарын бичсэн 16 ном сурах бичиг, 43 гарын авлага, заавруудыг хэрэглэж байгаагаас гадна багш нар 2 сурах бичиг, 4 гарын авлага, заавруудыг бичиж боловсруулж байна. Vvнд:
1. А.Дамдинсvрэн, Ж.Алтанцэцэг Геодезийн хэмжилт боловсруулалтын ажлууд. Тэргvvн дэвтэр, ШУТИС-ийн сурах бичиг, хэвлэлийн тєв. УБ. 2004 он.
2. Д.Дондов Газрын хэвлийн геометр. УБ. 2004 он
3. Д.Дондов Маркшейдерийн ажил тэргvvн дэвтэр. УБ. 2004 он
4. Д.Дондов Хэмжилтийн математик боловсруулалтын vндэс. УБ. 2004 он
5. Д.Дондов Газрын хэвлийн геометр. УБ. 2004 он
6. Д.Дондов Маркшейдерийн ажил дэд дэвтэр. УБ. 2004 он
7. Ж.Алтанцэцэг, П.Галсан, А.Дамдинсvрэн, Д.Оюунцэцэг, П.Чимгээ Геодезийн нэр томьёоны орос-англи-монгол толь бичиг. ШУТИС-ийн хэвлэлийн vйлдвэр. УБ. 2005 он.
8. Д.Оюунцэцэг Зурагзvй. ШУТИС-ийн хэвлэх vйлдвэр. УБ. 2005 он.
9. А.Дамдинсvрэн, Ж.Алтанцэцэг Геодезийн хэмжилт боловсруулалтын ажлууд. Тэргvvн дэвтэр, дахин хэвлэл, “Сорхон цагаан” хэвлэлийн газар. УБ. 2007 он.
10. А.Дамдинсvрэн, Ж.Алтанцэцэг Геодезийн хэмжилт боловсруулал-тын ажлууд. Дэд дэвтэр, “Сорхон цагаан” хэвлэлийн газар. УБ. 2007 он.
11. А.Дамдинсvрэн, Ж.Алтанцэцэг, Б.Рагчаа Геодези, тэргvvн дэвтэр. Дахин хэвлэл “Сорхон цагаан” хэвлэлийн газар. УБ. 2007 он.

Эрдэм шинжилгээний ажил.

Салбарын эрдэмтэн багш нар нь аж ахуйн гэрээт ба эрдэм шинжилгээний ажлуудыг тогтмол гvйцэтгэж, эдгээр ажилд оюутнуудыг тухай бvрд нь тогтмол оролцуулж ирсэн юм. Сvvлийн жилvvдэд 8 нэр тєрлийн 24,1 сая тєгрєгний аж ахуйн гэрээт ажил хийж гvйцэтгэсэн нь сургалтын материаллаг баазаа бэхжvvлэхэд зохих хувь нэмэрээ оруулж байна. Vvнд:
1. А.Дамдинсvрэн, Ж.Алтанцэцэг “Тєрєл бvрийн масштабтай кадаст-рын болон уурхайн зураглал”
2. А.Дамдинсvрэн, Ж.Алтанцэцэг “Кадастрын хил зааг тогтоох, шав тэмдэг тавих, солбицол тодорхойлох ажил”
3. Д.Оюунцэцэг “AutoCad, ArcView” программуудын анхан болон дунд шатны сургалтууд
4. Д.Дондов “Разработка методических положений по нормированию потерь и разобоживанию при добычи руды на СП Эрдэнэт”
Тус салбарын эрдэмтэн багш нар олон улсын ба єєрийн орны эрдэм шинжилгээний хурлуудад єєрсдийн бvтээлээ байнга хэлэлцvvлж байна. Сvvлийн жилvvдэд олон улсын болон дотоодын эрдэм шинжилгээний хурлуудад 40 гаруй илтгэлээ хэлэлцvvлэн нийтдээ 60 гаруй бvтээлээ гадаад, дотоодод нийтлvvлжээ. Д.Дондовын удирдлаган дор “Маркшейдерийн хєгжлийн чиг хандлага ХХI зуунд” сэдэвт олон улсын эрдэм шинжилгээ, онол практикийн бага хурлыг 2004 онд Улаанбаатар хотноо зохион байгуулсан нь маркшейдерийн салбарт чухал ач холбогдолтой болсон.

Материаллаг бааз
Тус салбар нь сургалтанд
† Багш нарын 2 єрєє,
† “Тоон зураглалын”, “Газарзvйн мэдээллийн системийн”, “Фотограм- метрийн”, “Маркшейдерийн автоматжуулалтын” 4 лаборатори,
† “Кадастрын” болон “Багаж засварын” 2 кабинет,
† Горхийн сургалтын полигоныг ашиглаж сургалт, эрдэм шинжилгээ-ний ажил явуулж байна.
Манай баг нь сvvлийн жилvvдэд салбарын яам, агентлаг, газар болон уурхайнууд, геодезийн компаниудтай сургалт, эрдэм шинжилгээний талаар хамтарч ажиллан, vр дvнд нь сургалтын материаллаг баазаа бэхжvvлэх ажлуудыг хийж байна.

Багш нарын мэргэжил дээшлvvлэх.

Дотоодод 2006, 2007 онуудад Б.Гантулга, С.Vржинханд, Г.Єлзийсайхан, Ч.Алтанцэцэг, Д.Ундармаа нар ГХГЗЗГ, ГТХАН-ээс хэрэгжиж буй Газрын менежмент, санхvvгийн кадастр тєслийн “Газарзvйн мэдээллийн санд vндэслэсэн газрын болон vл хєдлєх хєрєнгийн vнэлгээ” зуны сургалтанд 2 удаа хамрагдаж сертификат авсан, 2007 онд Б.Гантулга ГХГЗЗГ-т хэрэгжиж буй “Газрын менежмент санхvvгийн кадастр” тєслийн оролцогчоор, Б.Гантулга Монголын мэргэшсэн vнэлгээчдийн нийгэмлэгээс зохион байгуулсан хєрєнгийн vнэлгээний сургалтанд хамрагдаж vнэлгээчний сертификат авсан. 2007 онд Ж.Алтанцэцэг “Лабораторийн итгэмжлэлийн техникийн шинжээчийн” олон улсын сургалтанд хамрагдан шинжээчийн сертификат авсан.
Гадаадад 2006 онд Д.Оюунцэцэг, Б.Болормаа нар Шведын Явле хотын ТИС-д, 2007 онд Д.Оюунцэцэг Малайз Улсад, 2007 онд Б.Гантулга ХБНГУ болон Швед улсад тус тус мэргэжил дээшлvvлсэн.

Гадаад хамтын ажиллагаа.

Сvvлийн жилvvдэд багийн гадаад харилцаа єргєжиж ОХУ, БНХАУ, Герман, Швед, Унгарын их дээд сургуулиудтай хамтран ажиллаж, эрдэмтэн багш нар олон улсын хурал, зєвлєгєєн, vзэсгэлэнд оролцох, нар мэргэжил дээшлvvлэх болон оюутан солилцон дадлагажуулах зэргээр хамтын ажиллагааг хєгжvvлж байна. Vvнд:
Олон улсын хурал, зєвлєлгєєн, vзэсгэлэн. 2004 онд Ж.Алтанцэцэг (Сингапур), 2005 онд Ж.Алтанцэцэг (ОХУ Новосибирск хотын Геодезийн Улсын академи), Д.Дондов, Ч.Алтанцэцэг БНХАУ, Уул уурхайн маркшейдерийн холбооны олон улсын хурал), 2007 онд Ж.Алтанцэцэг, Я.Энхзул (ОХУ-ын Новосибирск хотноо болсон “Геосибирь-2007” олон улсын хурал, vзэсгэлэн), Д.Оюунцэцэг (БНХАУ, уул уурхайн чиглэлийн олон улсын хурал), Д.Дондов (Унгар, Уул уурхайн маркшейдерийн холбооны олон улсын хурал).

Оюутан солилцоо. 2007 онд ХБНГУ-ын Бонны Их Сургуулийн геодезийн ангийн 3 дамжааны оюутан 2 сарын зуны сургалт, дадлага хийсэн.
Зохиогчийн эрх, патент.
Багийн багш нар нь:
2004 онд Д.Дондов (зохиогчийн эрх -11),
2006 онд Д.Оюунцэцэг (зохиог-чийн эрх -2),
А.Дамдинсvрэн, Ж.Алтанцэцэг (зохиогчийн эрх-1) нар єєрсдийн бvтээлvvдэд зохиогчийн эрхийн гэрчилгээ авлаа.
Хамт олны амжилтууд. 2004 онд Ж.Алтанцэцэг ШУТИС-ийн 35 жилийн ойг угтсан “Шилдэг ахмад багш” шалгаруулах уралдаанд, Д.Дондов “Шилдэг ном, сурах бичиг”-ийн шалгаруулалтанд тус бvр тэргvvн байр, 2004-2005 оны ажлын vр дvнгээр сургалт, эрдэм шинжилгээний шилдэг багш, ажилтнуудын шалгаруултанд Д.Оюунцэцэг тэргvvний дэд профессороор шалгарч байсан.
Шагнал урамшил. Энэ хугацаанд багийн эрдэмтэн багш нар нь Ж.Алтанцэцэг 2003 онд дэд профессор цол, 2005 онд Тvлш эрчим хvчний салбарын хvндэт жуух, бичиг, Д.Дондов 2003 онд дэд профессор цол, А.Дамдинсvрэн 2004 онд ШУТИС-ийн Хvндэт профессор цол, 2006 онд Барилгын 80 жилийн ойн хvндэт медаль, Д.Оюунцэцэг 2005 онд ШУТИС-ийн эрдмийн зєвлєлийн шагнал, 2006 онд дэд профессор цол, 2007 онд БСШУЯ-ны хvндэт жуух бичиг тус тус шагнагдсан.
Манай профессорын багийн хамт олон сургалтыг орчин vеийн шаардлагад бvрэн нийцvvлэн явуулж салбарын эрдэмтдийн залуу халааг тасралтгvй бэлтгэх зорилготой ажиллаж байна.

Геодези, маркшейдерийн тэргvvлэх профессор Д.Оюунцэцэг